内伤 (nèishāng — nội thương) là một khái niệm Tiếng Trung không có tương đương trực tiếp trong tiếng Anh — phương Tây dịch thành "internal injury" nghe rất khô. Easy Chinese AOEC dùng chính sự "thiếu tương đương" này để dạy: muốn hiểu phim cổ trang Trung Quốc, bạn buộc phải học gốc Hán, không thể đi đường vòng qua phụ đề tiếng Anh.

1. Mở Đầu: Khái Niệm "Nội Thương" (内伤)

Trong võ hiệp, các đòn đánh bằng đao kiếm gây ra vết thương ngoài da (Ngoại thương). Nhưng cao thủ thực sự giết người bằng 内功 (Nèigōng - Nội công). Một chưởng đánh trúng ngực, bên ngoài không hề rách da chảy máu, nhưng lực chưởng xuyên qua sườn làm vỡ vụn lục phủ ngũ tạng (Tim, Phổi, Dạ dày). Đó gọi là 内伤 (Nèishāng - Nội thương).

2. Tại Sao Phải Phun Máu Mới Sống Được?

Theo triết lý Đông y, khi nội thương xảy ra, 气血逆流 (Khí huyết nghịch lưu) - máu bầm (Tử huyết) sẽ ứ đọng lại ở lồng ngực gây nghẹt thở, tắc nghẽn kinh mạch (Tẩu hỏa nhập ma). Việc 吐血 (Tǔxuè - Thổ huyết / Phun máu) thực chất là một cơ chế tự vệ ép cục máu độc đó ra khỏi cơ thể. Phun xong ngụm máu bầm đó, khí huyết mới thông suốt, sư phụ mới có thể truyền nội công vận khí chữa thương được.

Cụm 气血逆流 (qìxuè nìliú — khí huyết nghịch lưu) chỉ có trong Đông y. Tiếng Trung kiểu Easy Chinese AOEC = bạn đọc được thực đơn nhà thuốc Bắc, không chỉ menu nhà hàng.

3. Kỹ Thuật Quay Cảnh "Ngậm Túi Máu" (血包)

Trên phim trường, máu giả thường được làm từ Siro ngô (Corn syrup) pha với màu thực phẩm đỏ và một chút bột sô-cô-la để tạo màu đỏ sẫm. Để quay cảnh phun máu:

• Diễn viên sẽ ngậm một 血包 (Xuè bāo - Túi máu nhỏ bằng ni-lông mỏng) hoặc ngậm sẵn một ngụm siro trong má.
• Khi bạn diễn tung chưởng, họ tự cắn vỡ túi máu, dùng lực đẩy của lưỡi phịt mạnh dòng siro ra ngoài hình rẽ quạt. Nếu máu dính lấm lem khóe môi thì cảnh quay càng đạt tính "Mỹ học bi tráng" (Cực kỳ hút fan nữ).

4. "Huyết Trận" Của Đạo Diễn Ngô Vũ Sâm

Đạo diễn Ngô Vũ Sâm (John Woo) là ông vua của "Bạo lực thẩm mỹ". Trong phim của ông, không chỉ phun máu miệng, mà cơ thể nhân vật khi trúng đạn sẽ kích nổ những túi máu li ti giấu dưới áo (Squibs), tạo ra một màn sương máu bay trong không khí hòa cùng những chú chim bồ câu trắng.

5. Kết Luận

Cảnh thổ huyết ôm ngực ngày nay đã trở thành một biểu tượng Meme hài hước. Tuy phi lý về mặt y học hiện đại (Vỡ phổi thì tràn dịch màng phổi chứ không phịt ra như vòi rồng), nhưng nó là ngôn ngữ điện ảnh không thể thay thế để kịch tính hóa sự đau đớn trong văn hóa võ hiệp.